close

  • Być wiernym Ojczyźnie mej, Rzeczypospolitej Polskiej
  • CHOPIN 2010

  •  

      Fryderyk Chopin (1810-1849)

    Pianista i największy kompozytor polski. Urodzony w Żelazowej Woli pod Warszawą, jednak większość życia spędził za granicą, m.in. we Francji. Tworzył niemal wyłącznie kompozycje fortepianowe: z orkiestrą - 2 koncerty (f-moll, e-moll), "Wariacje na temat Mozarta"; solowe - 3 sonaty, 2 fantazje, 27 etiud, 25 preludiów, 16 polonezów, 57 mazurków, 19 walców, 19 nokturnów, 4 ballady, 4 scherza i inne drobne utwory a także pieśni solowe. Twórczość Chopina wywarła ogromny wpływ na muzykę końca XIX i początku XX wieku.  Zob. także:

    Życie i twórczość

    1810

    Dnia 1 marca (albo według niektórych historyków 22 lutego) we wsi Żelazowa Wola na Mazowszu urodził się Fryderyk Chopin. Jego ojciec Mikołaj był Francuzem z Lotaryngii, który przywędrował do Polski w 1787 roku, wraz z wracającym do kraju Janem Adamem Weydlichem. Weydlich zarządzał dobrami hrabiego Michała Paca we wsi Marainville, skąd pochodził Mikołaj Chopin. Matka Fryderyka, Justyna z Krzyżanowskich, była powinowatą hrabiny Ludwiki Skarbkowej, właścicielki dóbr w Żelazowej Woli. Chopinowie mieszkali w oficynie jej dworu, Mikołaj był guwernerem synów hrabiego. 23 kwietnia Fryderyk Franciszek Chopin został ochrzczony w kościele św. Rocha w niedalekim Brochowie.
    1 października Mikołaj Chopin zaczyna uczyć w Liceum Warszawskim i rodzina Chopinów przenosi się do Warszawy.

    1816

    Fryderyk rozpoczyna naukę gry na fortepianie u Wojciecha Żywnego, wcześniej muzykowała z nim przy fortepianie matka.

    1817

    Chopin komponuje swój pierwszy utwór, który zapisuje ojciec; jest to Polonez B-dur. Powstały w tym samym czasie Polonez g-moll wychodzi wkrótce drukiem z parafialnej sztycharni nut kościoła Nawiedzenia Najświetszej Marii Panny na Nowym Mieście.

    1818

    Pierwszy publiczny występ na koncercie charytatywnym; Chopin gra Koncert fortepianowy g-moll czeskiego kompozytora Adalberta Gyrowetza.

    1822

    Koniec lekcji u Wojciecha Żywnego, Chopin rozpoczyna naukę kompozycji u Józefa Elsnera i gry na organach u Wilhelma Würfla.

    1824

    Wakacje w majątku rodziny szkolnego kolegi w Szafarni, tradycyjnej wsi mazowieckiej. Fryderyk styka się tu z mazowieckim i żydowskim folklorem, komponuje Mazurka a-moll zwanego „Żydkiem". Później jeszcze kilkakrotnie będzie na wsi, zawsze żywo interesując się muzyką ludową.

    1825

    Wychodzi drukiem opus pierwsze Chopina Rondo c-moll.

    1826

    Chopin rozpoczyna naukę kompozycji u Józefa Elsnera, w warszawskiej Szkole Głównej Muzyki, wchodzącej w skład Uniwersytetu Warszawskiego. Po trzech latach, w końcowej opinii dla ministerstwa Elner napisze: „Szopen Friderik - szczególna zdatność, geniusz muzyczny."

    1829

    Podczas pobytu w Wiedniu Chopin daje dwa koncerty w Kärntnerthortheater. Prasa wiedeńska pisała: „W panu Chopinie poznaliśmy jednego z najznakomitszych pianistów, pełnego delikatności i najgłębszego uczucia."

    1830

    Powstaje Koncert f-moll op. 21, wykonany 17 marca na pierwszym własnym koncercie Chopina w Teatrze Narodowym pod dyrekcją Karola Kurpińskiego. Maurycy Mochnacki pisze: „Jest cały oddany geniuszowi muzyki, którym tchnie, oddycha."
    11 października Chopin daje pożegnalny koncert przed wyjazdem (jak się okaże - na zawsze) z Warszawy do Wiednia i Paryża. W programie nowy Koncert fortepianowy e-moll op. 11. W prasie opinia: „Jest to utwór geniusza."
    2 listopada Chopin opuszcza Warszawę, żegnany kantatą Zrodzony w polskiej krainie Józefa Elsnera.
    Wybuch Powstania Listopadowego (29.XI) zastaje Chopina w Wiedniu. Znajomi i rodzina powstrzymują go przed powrotem do kraju, on sam pisze: „Przeklinam chwilę wyjazdu."

    1831

    8 września upada Powstanie Listopadowe. Chopin jest wówczas w Stuttgarcie, gdzie - według tradycji - powstaje Etiuda c-moll op. 10 nr 12 nazywana „Rewolucyjną".
    W tym miesiącu przybywa do Paryża.

     

     

    1832

    Pierwszy koncert Chopina w Paryżu, w Sali Pleyela gra Koncert f-moll i Wariacje na temat arii „La ci darem la mano" z opery „Don Juan" Mozarta op. 2. W prasie pisze się o „odrodzeniu muzyki fortepianowej".
    W lipcu Wariacje na temat Mozarta gra w Lipsku Clara Wieck, słynna wówczas pianistka, żona Roberta Schumanna, który komentując ten utwór powiedział o Chopinie: „Panowie, czapki z głów, oto geniusz."

    1833

    W styczniu Chopin zostaje przyjęty do emigracyjnego Towarzystwa Literackiego Polskiego, kierowanego przez księcia Adama Czartoryskiego.
    15 grudnia wraz z Ferencem Lisztem i Ferdinandem Hillerem gra w Konserwatorium Paryskim Koncert na trzy fortepiany Bacha. Hector Berlioz pisze entuzjastycznie o jego grze.

    1834

    Chopin odmawia złożenia podania do ambasady rosyjskiej w Paryżu o wydanie paszportu i wybiera status emigranta politycznego. Oznacza to, że nie ujrzy już kraju.

    1835

    26 kwietnia w sali Konserwatorium gra z orkiestrą Introdukcję i Wielkiego Poloneza Es-dur op. 22 , odnosząc wielki sukces. W sierpniu Fryderyk spotyka się w Karlsbadzie z rodzicami, którzy przyjechali tutaj na kurację uzdrowiskową.

    1836

    We wrześniu w Dreźnie oświadcza się siedemnastoletniej Marii Wodzińskiej. Jego oświadczyny zostają przyjęte warunkowo: przez rok ma obowiązywać okres próbny, w którym Chopin ma zadbać o swoje wątłe zdrowie, zmieniając tryb życia.
    W październiku w Paryżu w salonie hrabiny Marii d'Agoult, kochanki Liszta, spotyka po raz pierwszy trzydziestodwuletnią wówczas George Sand. Komentuje: „Cóż za antypatyczna kobieta."

    1837

    Rodzina Wodzińskich wycofuje się z projektu małżeństwa Chopina z Marią. Na pakiecie listów od Marii Wodzińskiej Chopin pisze: „Moja bieda."

    1838

    W maju zbliża się z George Sand, w lipcu Eugene Delacroix szkicuje ich wspólny portret, w październiku wyjeżdżają razem na Majorkę, gdzie ma się dopełnić ich romans. Pozostaną tam do lutego przyszłego roku, mieszkając między innymi w opustoszałym klasztorze kartuzów w Valldemosie. Chopin ze względu na wilgotny klimat i zimową porę podupada na zdrowiu. Na Majorce ukończone zostaje jedno z największych osiągnięć twórczych Chopina, cykl 24 Preludiów .

    1839

    Po opuszczeniu Majorki kolejne trzy miesiące Chopin i George Sand spędzają w Marsylii. Stąd robią wycieczkę do Genui, po czym jadą do posiadłości George Sand w Nohant w środkowej Francji. Tutaj powstaje Sonata b-moll z „Marszem żałobnym". Chopin studiuje Das Wohltemperierte Klavier Jana Sebastiana Bacha.
    W październiku wraca do Paryża, związek z George Sand utrzymuje w tajemnicy.

    1840

    Razem z George Sand uczęszcza na wykłady Adama Mickiewicza w Collège de France.

    1841

    Lato w Nohant. Chopin będzie tu spędzał kolejne lata do 1846 roku.

     

     

    1842

    Po występie w Salle Pleyel ukazują się entuzjastyczne recenzje: „Chopin osiągął swój szczyt".

    1844

    Spotkanie z siostrą Ludwiką i jej mężem w Paryżu, wspólny pobyt w Nohant.

    1845

    Podczas pobytu w Nohant deochodzi do pierwsszych poważniejszych nieporozumień z George Sand i jej synem Maurycym.

    1846

    W lutym wraz z George Sand bierze udział w balu u książąt Cartoryskich na rzecz emigrantów polskich.
    Po raz ostatni spędza lato w Nohant, gdzie dochodzi do gwałtownych konfliktów. Powstają wówczas Nokturny op. 62 i Mazurki op. 63.

    1847

    W gwałtownym sporze George Sand z córką Solange Chopin bierze stronę córki.

    1848

    16 lutego daje w Salle Pleyel ostatni koncert w Paryżu. Recenzje są entuzjastyczne.
    4 lutego dochodzi do przypadkowego, ostatniego spotkania Chopina z George Sand.
    Od kwietnia do listopada przebywa w Anglii i Szkocji, gdzie koncertuje i udziela lekcji.
    16 listopada w Londynie gra po raz ostatni puiblicznie.
    Pisze ostatniem ukonczone utwory: Walca a-moll i Mazurka g-moll.

    1849

    Powstają szkice ostatniego, niedokończonego utworu, Mazurka f-moll.
    Po dwóch krwotokach 22 czerwca lekarz stwierdza u Chopina ostatnie stadium gruźlicy.
    9 sierpnia przyjeżdża do Paryża siostra Ludwika z mężem i córką.
    15 października Delfina Potocka śpiewa dla Chopina. Kompozytor przyjmuje ostatnie sakramenty. Prosi, by jego serce po śmierci wyjęto z ciała i przewieziono do Polski.
    17 października o godzinie drugiej w nocy Chopin umiera.
    18 października po sekcji zwłok zabalsamowane ciało zostaje złożone w krypcie kościoła św. Magdaleny.
    30 października odbywają się uroczystości pogrzebowe w kościele św. Magdaleny. Ciało Chopina zostaje złożone na cmentarzu Père Lachaise. Siostra Ludwika zabiera serce kompozytora do Polski. Umieszczono je w filarze kościoła Świętego Krzyża na Krakowskim Przedmieściu. W 1880 roku odsłonięto tam epitafium wyrzeźbione przez Leandro Marconiego.

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: